Casa Mila

Het flatgebouw ontworpen door Gaudí dat in een andere wereld thuis lijkt te horen, heet officieel Casa Milá naar de amateurpoliticus Pere Milá, die er bijna een eeuw geleden de opdracht toe gaf. Het wordt vaak La Pedrera (de Groeve) genoemd en is één van de blikvangers van de stad.

Het gebouw

De golvende vormen van La Pedrera's rotsachtige schaduwbeeld beheersen een hoek van de elegante Passeig de Gracia. De vreemde maar aantrekkelijke buitenkant, opmerkelijk door zijn pokdalige, roomwitte kalkstenen golven, sierlijke gietijzeren balkons en spinnewebachtige hoofdingang, werd voltooid in 1912 en riep toen veel discussie op.

Het pand werd beschreven als een versteend aquarium, een hangar voor luchtschepen en zelfs een aardbeving gevangen in een sculptuur. Er wordt gezegd dat in de jaren 1920 de Franse president Georges Clemenceau zo schrok van het gebouw dat hij zijn lezingentoer in Barcelona afbrak. Terug in Parijs werd beweerd dat hij gezegd zou hebben dat ze in Barcelona huizen voor draken bouwden.

Wist u dit?

• In de jaren 1960 werd een gietijzeren rooster uit de kelder voor $ 60.000 verkocht aan een Amerikaan die het als hoofdeinde gebruikte totdat het aan het Museum of Modern Art in New York geschonken werd.
• Oorspronkelijk waren de opritten in het gebouw zo breed dat een paardenkoets, en daarna een auto, helemaal naar boven kon rijden. Maar dit plan werd aangepast.
• Raar genoeg waren in het ontwerp geen liften voorzien, die werden pas jaren later aangebracht.

Het flatgebouw was één van Gaudi's laatste werken voordat hij aan La Sagrada Familia begon. De slanke lijnen, gladde oppervlakken en bochtige vormen gaan verder dan zuiver modernisme. Het is de overwinning van de esthetica op het praktische. Toen één van de huurders klaagde dat het moeilijk was om in de kromme kamers een piano neer te zetten, moet Gaudí­ hem geadviseerd hebben over te stappen op de viool.

UNESCO

Het gebouw was ook veel groter dan aanvankelijk gepland. Het stadsbestuur van Barcelona beval Mila om de bovenste verdieping af te breken of anders 100.000 peseta boete te betalen, een bedrag dat nu grofweg een miljoen dollar zou zijn. Mila kon zich de boete niet veroorloven, maar de soep werd minder heet gegeten, het stadsbestuur schikte in en erkende dat het een kunstwerk was. In 1984 werd het door de UNESCO op de Werelderfgoedlijst geplaatst, het eerste 20e-eeuwse gebouw dat deze eer ten deel is gevallen.

Exposities en het dak

Op de eerste verdieping, waar u komt via de ingang Passeig de Gracia 92, worden door de spaarbank Caixa Cataluña, tijdelijke kunstexposities georganiseerd gewijd aan kunstenaars als Goya en Chagall. Het trappenhuis rijst op uit één van de mooie binnenhoven met zijn grotachtige versiering.

Via de andere ingang, Carrer de Provença 261-265, komt u bij de Espai Gaudí een expositie over het ontstaan van Casa Milá met een film, een reconstructie van een appartement uit de jaren 1920 en uitleg over de architectuur. Hier begint een trap naar de fantastische bakstenen zolder met een labyrint van elegante parabolische bogen. Er is een aantal interessante maquettes van gebouwen van Gaudí­ te zien.

Het absolute hoogtepunt van elk bezoek is het wonderlijk golvende dak (te bereiken via de zolder) met een woud van schoorstenen bekleed met potscherven. Het zicht op de stad is adembenemend. Oorspronkelijk moest er een enorm Mariabeeld op het dak van het gebouw komen, maar Milá was ertegen, omdat hij antireligieuze aanvallen vreesde van anarchisten die toen gevaarlijk actief waren in de stad.

Beste tips

• De exposities van de Caixa Cataluña zijn gratis.
• Het kaartje gekocht op Carrer de Provença 261-265 geeft ook toegang tot de Espai Gaudí­, de zolder en het dak. Het loont de moeite om het gebouw ook 's avonds te bekijken, deze is dan prachtig verlicht. In de zomer (vrij- en zaterdag 21.00 - 24.00 uur) kunt u onder het genot van een ijskoude cava op het verbazingwekkende dak, La Pedrera de Nit, naar opera- of flamencozangers luisteren.
• La Bodegueta (Rambla de Cataluña 100, tel. 932 15 48 94) serveert enkele van de beste tapas en wijnen in de buurt.Daarnaast kunt u hier cava per glas krijgen. De ham, vleeswaren, kaas en pa amb tomaquet zijn uitstekend en de prijzen zijn goed betaalbaar. Het is er altijd druk, dus wellicht moet u staand eten.

Verborgen juweeltje

• In het Museu Nacional d'Art de Catalunya (MNAC) wordt een deel van het oorspronkelijke meubilair van Casa Milá tentoongesteld.

Te missen

• De film over de geschiedenis van Casa Mila in de videozaal op de zesde verdieping is weinig inspirerend.